Trả lời nhanh: GMV (Gross Merchandise Value) là tổng giá trị hàng hóa được đặt mua qua một cửa hàng hoặc sàn thương mại điện tử trong một khoảng thời gian. Con số này thường tính theo giá bán, trước khi trừ hoàn trả, giảm giá, phí sàn và chi phí, nhưng cách ghi nhận có thể khác nhau tùy nền tảng. GMV đo quy mô bán hàng, không phải doanh thu hay lợi nhuận.
❓ GMV được tính bằng công thức nào?
❓ GMV khác gì doanh thu và NMV?
❓ Vì sao GMV tăng nhưng vẫn có thể lỗ?
1. GMV là gì?
Khi theo dõi báo cáo bán hàng, bạn sẽ thấy GMV xuất hiện đầu tiên vì nó cho biết lượng hàng đã chảy qua gian hàng hoặc nền tảng. Báo cáo thường nằm trên nhiều tab và bảng tính, nên nhiều người bán chọn thêm màn hình thứ hai để đối chiếu số liệu cho dễ.
Nếu bạn cũng đang cần như vậy, các mẫu dưới đây có thể là gợi ý để tham khảo.
Tham khảo các mẫu màn hình máy tính đang có giá tốt, hỗ trợ theo dõi số liệu bán hàng:
Khái niệm GMV (Gross Merchandise Value)
GMV là tổng giá trị hàng bán ra qua một nền tảng trong một kỳ, ví dụ một tháng hay một quý. Đây cũng là câu trả lời cho thắc mắc gross merchandise value là gì: tên đầy đủ của thuật ngữ, đôi khi được viết là Gross Merchandise Volume.
Hiểu đơn giản, GMV là con số "doanh số bán ra trên giấy", tính theo giá bán của các đơn đã đặt. Trong marketing, người ta dùng nó để nhìn quy mô bán hàng của một chiến dịch hay một gian hàng, chẳng hạn một đợt livestream tạo ra bao nhiêu giá trị đơn đặt.
GMV trong thương mại điện tử được dùng nhiều nhất vì sàn thường không bán hàng của chính mình. Sàn là nơi kết nối người bán và người mua, nên cần một chỉ số GMV để đo lượng hàng đi qua nền tảng.

GMV là tổng giá trị hàng bán ra qua một nền tảng trong một kỳ
GMV gồm và không gồm những gì?
Theo cách tính thường gặp, GMV là con số "thô": tính trên giá bán, chưa trừ phí sàn, giảm giá, hoàn trả hay hủy đơn. Vì vậy nó thường lớn hơn số tiền người bán thực nhận.
Tuy nhiên, đây chỉ là cách hiểu phổ biến, không phải quy tắc chung cho mọi nơi. Mỗi sàn có thể quy ước khác nhau về đơn hủy, phí vận chuyển, thuế hay voucher. Có nơi tính GMV ngay khi khách đặt đơn, có nơi chỉ tính đơn đã giao.
Vì thế, khi đọc GMV Shopee hoặc GMV TikTok Shop, hãy tìm phần chú thích định nghĩa trong trang số liệu. Hỏi rõ đơn hủy, phí ship và voucher có nằm trong con số hay không sẽ giúp bạn tránh so sánh sai.
2. Công thức tính GMV
Cách tính GMV cơ bản
Công thức tính GMV khá gọn, có hai cách viết tương đương:
- GMV = giá bán × số lượng sản phẩm bán ra
- GMV = số đơn hàng × giá trị đơn trung bình (AOV)
AOV (Average Order Value) là giá trị trung bình của mỗi đơn. Cách thứ hai tiện khi báo cáo chỉ có số đơn, không có chi tiết từng sản phẩm.
Với shop nhiều mặt hàng, cách tính GMV là tính từng nhóm rồi cộng lại. Điều quan trọng là thống nhất kỳ báo cáo và định nghĩa trước khi tính, để các tháng so sánh được với nhau.
Ví dụ tính GMV
Giả sử một sàn có 5.000 đơn, mỗi đơn trung bình 120 USD. GMV của kỳ đó là 5.000 × 120 = 600.000 USD.
Shop nhỏ cũng tính tương tự. Bán 100 ốp lưng và 50 sạc dự phòng, GMV bằng giá ốp lưng × 100 cộng giá sạc × 50. Con số này chưa trừ voucher hay phí sàn nên chưa phải tiền về túi bạn.
3. GMV khác gì doanh thu, NMV và lợi nhuận?
GMV và doanh thu
GMV và doanh thu hay bị nhầm vì cùng liên quan đến tiền bán hàng. Thực tế, doanh thu ghi nhận phụ thuộc mô hình kinh doanh và quy tắc kế toán.
Sàn trung gian: phần tiền hàng thuộc về người bán, nên sàn thường ghi nhận doanh thu từ phí, hoa hồng hoặc dịch vụ. Một cách ước tính đơn giản là GMV × take rate. Với take rate giả định 10%, GMV 600.000 USD tương ứng khoảng 60.000 USD doanh thu từ phí. Sàn còn có thể có nguồn thu khác như quảng cáo hay dịch vụ vận chuyển, nên con số thực tế không chỉ gồm phần này.
Cửa hàng tự bán: GMV có thể gần với doanh thu gộp, nhưng vẫn không giống hệt doanh số kế toán vì chưa trừ giảm giá hay hoàn trả.
GMV và NMV
GMV và NMV khác nhau ở mức độ "làm sạch" số liệu. NMV (Net Merchandise Value) là giá trị hàng hóa sau khi loại các đơn không thành công.
Thông thường NMV trừ đơn hủy và đơn hoàn, và tùy nền tảng còn có thể điều chỉnh thêm giảm giá hoặc phí. Vì quy ước không thống nhất, bạn không nên áp một công thức cố định cho mọi báo cáo.
|
Tiêu chí
|
GMV
|
NMV
|
|
Đơn hủy, hoàn
|
Thường chưa trừ
|
Thường đã trừ
|
|
Giảm giá, phí
|
Tùy định nghĩa
|
Có thể được điều chỉnh, tùy nền tảng
|
|
Mức độ phản ánh
|
Quy mô đặt hàng
|
Giá trị bán thực hơn
|
|
Thường dùng
|
Báo cáo tăng trưởng
|
Đánh giá chất lượng đơn
|
Ngoài ra còn có các khái niệm gần giống như GTV hay GOV, mỗi nơi định nghĩa một kiểu. Hãy luôn kiểm tra cách tính trước khi so sánh.
GMV và lợi nhuận
Lợi nhuận còn phải trừ giá vốn, quảng cáo, phí sàn và chi phí vận hành. Vì vậy GMV cao không đồng nghĩa với lãi cao.
Hãy xem một ví dụ giả định của một shop phụ kiện:
- GMV: 1.000 đơn × 20 USD = 20.000 USD.
- Hoàn hủy 10% giá trị: còn khoảng 18.000 USD (gần với NMV).
- Giá vốn hàng bán 60% trên 18.000 USD: 10.800 USD.
- Phí sàn và voucher 12% trên 18.000 USD: 2.160 USD.
- Quảng cáo: 3.000 USD.
- Còn lại: 18.000 − 10.800 − 2.160 − 3.000 = 2.040 USD, chỉ khoảng 10% GMV.
Nếu chạy thêm quảng cáo để GMV lên 24.000 USD nhưng hoàn hủy và voucher cũng tăng theo, phần còn lại có thể không tăng, thậm chí giảm.
4. GMV dùng để làm gì và quan trọng ra sao?
Vai trò của GMV với sàn và nhà đầu tư
Chỉ số GMV giúp đo quy mô và tốc độ tăng trưởng của nền tảng. Người ta so sánh theo thời gian, như quý này với quý trước, để thấy sàn đang mở rộng hay chững lại.
Nhà đầu tư xem GMV như chỉ báo đầu vào của doanh thu. GMV tăng thường kéo theo doanh thu phí tăng, nhưng họ vẫn cần xem thêm các chỉ số khác để đánh giá sức khỏe tài chính.
Khi phải đối chiếu GMV với NMV, doanh thu và chi phí từ nhiều báo cáo, việc mở các bảng số liệu cạnh nhau là nhu cầu có thật. Nếu bạn thường xuyên làm việc này và thấy một màn hình chưa đủ rộng, bạn có thể tham khảo thêm.
Nếu cần thêm màn hình để theo dõi báo cáo và dữ liệu bán hàng, bạn có thể tham khảo:
GMV với người bán trên Shopee, TikTok Shop
Với người bán, GMV là KPI quy mô gian hàng. Nó cho biết shop đang thu hút bao nhiêu đơn đặt hàng.
Nếu bạn thắc mắc GMV trên TikTok là gì, câu trả lời cũng tương tự: tổng giá trị đơn hàng phát sinh qua video, livestream và gian hàng. Con số này khác với tiền thực nhận, vì còn phí sàn, hoa hồng, voucher và đơn hoàn. Vì vậy, người bán nên tự theo dõi thêm khoản thực nhận sau đối soát.
5. Vì sao GMV tăng chưa chắc có lợi nhuận?
Các nguyên nhân khiến GMV cao nhưng lãi thấp
Một số nguyên nhân phổ biến:
- Chi phí quảng cáo, phí sàn, voucher và miễn phí vận chuyển ăn vào biên lợi nhuận.
- Tỷ lệ hoàn hủy cao làm doanh thu thật thấp hơn nhiều so với GMV.
- Giảm giá sâu để kéo đơn, khiến mỗi đơn gần như không có lãi.
Để biết cần cải thiện khâu nào, hãy nhớ GMV = Traffic × CR × AOV. Traffic là lượt truy cập, CR là tỷ lệ chuyển đổi. Nếu traffic cao mà CR thấp, hãy tối ưu trang sản phẩm. Nếu AOV thấp, hãy thử bán kèm hoặc tạo combo.
Chỉ số nên xem cùng GMV
Đừng xem GMV một mình. Hãy đặt cạnh:
- NMV: giá trị sau khi loại đơn hủy, hoàn và các khoản điều chỉnh theo định nghĩa của nền tảng.
- AOV: giá trị đơn trung bình, cho biết tăng trưởng đến từ số đơn hay từ giá trị mỗi đơn.
- ROI: lợi ích thu về trên mỗi đồng đầu tư. Ví dụ chi 3.000 USD quảng cáo mà tạo thêm 9.000 USD lãi gộp thì ROI là (9.000 − 3.000) ÷ 3.000 = 200%.
- CAC: chi phí có được một khách hàng. Chi 3.000 USD để có 300 khách mới thì CAC là 10 USD; nếu mỗi khách chỉ mang về lãi gộp dưới 10 USD, bạn đang lỗ trên khách mới.
- Biên lợi nhuận gộp: phần trăm còn lại sau giá vốn, cho biết mỗi đồng GMV giữ lại được bao nhiêu.
- Take rate: tỷ lệ phí sàn thu trên GMV.
Cách đọc gọn: GMV cho biết quy mô, còn ROI, CAC và biên lợi nhuận cho biết quy mô đó có đáng để theo đuổi hay không.
6. Lưu ý khi đọc và dùng chỉ số GMV
6.1 Sai lầm thường gặp khi đọc GMV
- Coi GMV là doanh thu thực hoặc là lợi nhuận.
- So sánh GMV giữa các sàn mà không đọc chú thích định nghĩa.
- Dùng GMV đứng một mình, khiến nó thành vanity metric, tức con số đẹp nhưng không nói lên hiệu quả.
Cũng không phải doanh nghiệp nào cũng dùng GMV. Doanh nghiệp bán thuê bao trực tiếp thường ghi nhận doanh thu thay vì GMV.
GMV Max trên TikTok có phải là chỉ số GMV không?
GMV Max là dạng quảng cáo tối ưu theo GMV trên TikTok Shop, không phải một chỉ số. Khi người bán chạy GMV Max, hệ thống tự phân bổ quảng cáo để tạo nhiều giá trị đơn hàng nhất có thể. Kết quả chiến dịch vẫn cần đối chiếu với chi phí quảng cáo và lợi nhuận.
7. Câu hỏi thường gặp
GMV có tính đơn hủy và đơn hoàn không?
Tùy định nghĩa của từng nền tảng. GMV thô thường chưa trừ hủy, hoàn, còn NMV thường loại các đơn này và có thể điều chỉnh thêm. Có nơi tính GMV ngay lúc khách đặt đơn, có nơi chỉ tính đơn giao thành công. Hãy đọc phần chú thích số liệu và hỏi bộ phận hỗ trợ khi chưa rõ.
GMV có phải doanh thu không?
Không. Doanh thu phụ thuộc mô hình kinh doanh và quy tắc kế toán. Sàn trung gian thường chỉ ghi nhận phí hoặc hoa hồng, và còn có thể có nguồn thu như quảng cáo hay dịch vụ. Cửa hàng tự bán thì GMV gần với doanh thu gộp hơn, nhưng vẫn chưa trừ giảm giá, hoàn trả.
GMV viết tắt của gì?
GMV là viết tắt của từ gì? Đó là Gross Merchandise Value, đôi khi là Volume, nghĩa là tổng giá trị hàng hóa giao dịch. Chữ "Gross" nhắc rằng đây là con số gộp, chưa trừ các khoản điều chỉnh. Vì thế bạn sẽ gặp nó nhiều trong báo cáo sàn thương mại điện tử hơn là trong sổ sách kế toán.
Làm sao để tăng GMV hiệu quả?
Hãy tăng traffic, tỷ lệ chuyển đổi và giá trị đơn qua bán kèm, combo, chăm sóc khách thân thiết. Mỗi tháng nên kiểm tra khâu nào đang yếu nhất trong Traffic × CR × AOV rồi thử cải thiện từng bước. Đồng thời theo dõi biên lãi, hoàn hủy và chi phí quảng cáo để tăng trưởng không bị "ảo".
Xem thêm các khái niệm kinh tế và kinh doanh liên quan:
GMV cho biết quy mô hàng hóa đi qua một gian hàng hay một sàn, nhưng chưa nói lên số tiền thực nhận hay lãi. Hãy kiểm tra định nghĩa của từng nền tảng và đặt GMV cạnh NMV, AOV, ROI, CAC và biên lợi nhuận để có bức tranh đầy đủ. Khi đó, con số này mới thật sự hữu ích cho quyết định kinh doanh.
Nguồn tham khảo
Bạn có làm được hướng dẫn này không?
Có
Không