[Tản mạn] Công nghệ đã giúp Lý Quang Diệu 'xây dựng' Singapore như ngày nay?

Đóng góp bởi Quyen Quyen

01/01/23

Tuần này, chúng ta sẽ nói về ông Lý Quang Diệu và cùng tìm hiểu tại sao: “Cuộc sống không chỉ có ăn, uống, xem tivi và đi xem phim… Tâm trí con người cần phải sáng tạo, phải có khả năng tự tạo; nó không thể nào chỉ phụ thuộc vào các tiện ích (gadgets) để lấy làm vui”.

Trong tuần lễ quốc tang của Lý Quang Diệu vừa qua, trung bình cứ mỗi giờ lại có 6.500 người được vào nhìn linh cữu của ông lần cuối. Một người bạn của tôi thuật lại, họ phải ra khỏi nhà từ bốn giờ sáng để đến viếng ông Lý nhưng không cách gì chen chân vào được đoàn người dường như túc trực 24/24 để được gặp ông lần cuối.

Không chỉ có Singapore yêu mến ông, Strait Times đưa tin có 125.450 điện thư chia buồn được gửi tới tòa nhà quốc hội Singapore tính đến 22 giờ ngày 28/03. Ấn Độ tuyên bố quốc tang vào ngày chủ nhật sau đó để tưởng nhớ cựu thủ tướng Singapore Lý Quang Diệu. Quốc kỳ sẽ được treo rủ trên khắp đất nước Ấn Độ và sẽ không có hoạt động vui chơi giải trí chính thức nào diễn ra vào ngày Chủ nhật, ngày diễn ra tang lễ ông Lý. New Zealand cũng tuyên bố treo cờ rủ đề sự chia buồn tới quốc đảo Singapore.

Hai trang mạng xã hội lớn Facebook và Twitter tất nhiên cũng không thể im ắng trong sự kiện trọng đại này. Cho đến nay, fanpage Facebook chính thức tưởng nhớ ông Lý Quang Diệu có được 259.828 lượt "Thích" và vẫn đang thường xuyên cho đăng những hoạt động liên quan để tưởng nhớ ông. Còn trong 7 ngày quốc tang, 320.000 là tổng số lần tweet có tên ông Lý Quang Diệu. Thật khó để tìm ra tờ báo nào lại không đưa tin về sự ra đi của ông Lý. Và như đã chia sẻ, Samsung cũng đã phải dời sự kiện ra mắt Galaxy S6 & S6 Edge tại Singapore đến ngày 01/04 thay vì 26/03 như dự kiến trước đó.

Tất cả những điều kể trên, từ online đến offline, cho chúng ta thấy được công lao của ông đối với đất nước Singapore và tầm ảnh hưởng của "người đàn ông dự đoán được tương lai" này trên toàn thế giới là rất rõ nét và không thể bị lãng quên.

Riêng trong lĩnh vực công nghệ, một câu nói của ông có liên quan đến các thiết bị công nghệ mà tôi rất tâm đắc, và đã chia sẻ ngay đầu bài viết này: “Cuộc sống không chỉ có ăn, uống, xem tivi và đi xem phim… Tâm trí con người cần phải sáng tạo, phải có khả năng tự tạo; nó không thể nào chỉ phụ thuộc vào các tiện ích (gadgets) để làm vui”.

Tuy nhiên, xét trên bình diện lớn hơn, về chính sách, Lý Quang Diệu lại là một người cổ suý cho việc phát triển công nghệ như một mũi nhọn để hình thành nên lợi thế cạnh tranh của Singapore, đặc biệt là công nghệ dân sự.

Chỉ có cuộc chiến kinh tế và công nghệ, "NO WAR"!

Hội nghị CEO toàn cầu của Forbes về doanh nghiệp, công nghệ và lãnh đạo kinh doanh trong thế kỷ 21, khiến ông tự hỏi mình: khác biệt giữa các nhân tố này trong quá khứ và ở hiện tại là gì? Và ông đã trả lời cho bản thân: Những gì đã thay đổi, và thay đổi vượt xa những gì ta nhận ra, chính là công nghệ. Công nghệ đòi hỏi các doanh nhân, các lãnh đạo công ty phải nghĩ và hành động mang tính toàn cầu. Họ không thể né tránh việc hợp tác hoặc cạnh tranh với nhau ở tầm quốc tế.

Con đường đi tới của chúng ta là nâng cấp trình độ giáo dục, kỹ năng, kiến thức và công nghệ của mình. Học tập suốt đời là điều tất cả mọi người phải làm trong nền kinh tế tri thức này, với công nghệ đang thay đổi một cách mau lẹ.

Trong thế giới phẳng của công nghệ, với quan điểm của nhà lập quốc họ Lý này, các nước nhỏ và yếu thế hơn trước đây sẽ có một lợi thế cạnh tranh cực kỳ lớn mà không cần phụ thuộc quá nhiều vào những lợi thế cạnh tranh truyền thống như: vị trí địa lý, khí hậu và tài nguyên thiên nhiên.

Bài học phát triển mà Lý Quang Diệu rút ra từ các cường quốc trên thế giới hầu hết đều liên quan đến công nghệ. Với Nga, ông cho rằng sai lầm của họ chính là đầu tư quá nhiều cho chi tiêu quân sự và quá ít cho công nghệ dân sự.

Nhưng Hoa kỳ lại khác. Sức mạnh của nước Hoa Kỳ nằm ở sự đa dạng của những trung tâm xuất sắc có khả năng cạnh tranh trong việc phát minh và tiếp nhận những ý tưởng và công nghệ mới… Trong một kỷ nguyên của những thay đổi công nghệ nhanh chóng, người Mỹ đã cho thấy rằng các quốc gia với số lượng khởi nghiệp đông nhất, đặc biệt trong ngành công nghệ thông tin, vốn luôn thử thách nguồn vốn của các nhà tư bản, sẽ thắng trong giai đoạn tiếp theo này…

Và cuối cùng, với ‘láng giềng’ Trung Quốc, để cạnh tranh được, họ tập trung vào giáo dục thế hệ trẻ, lựa chọn những người giỏi nhất trường vào khoa học và công nghệ, tiếp theo là kinh tế, quản trị kinh doanh và tiếng Anh.

Để có cái nhìn tổng quan về những quan điểm phát triển đất nước dựa vào công nghệ, chúng ta có thể xem lại một phát biểu nữa của ông Lý liên quan đến việc liệu Hoa Kỳ (một nước được ông đánh giá là bá chủ về công nghệ thế giới) có đang thoái trào và Trung Quốc lên ngôi?

Ông khẳng định: “Cuối cùng, lúc này chính là kỷ nguyên không thể dùng các cuộc đấu quân sự giữa các nước lớn được nữa, bởi vì bạn sẽ hủy diệt lẫn nhau, mà cần có các cuộc đấu kinh tế và công nghệ giữa các cường quốc”.

Công nghệ phải thực tế

Cầu Helix và khách sạn Marina Bay Sands, Singapore

Cuối cùng, đứng đằng sau tất cả những suy nghĩ trên, không chỉ là một tầm nhìn ưu ái dành cho công nghệ, mà còn là một chính sách thúc đẩy phát triển công nghệ rất rõ ràng của ông dành cho đất nước.

Ông đã từng phát biểu trong buổi lễ chính thức thành lập trường Dover Road, 1971: “Cơ sở mới này đánh dấu những quyết tâm của chúng ta để mang lại cho lớp người trẻ những cơ hội giúp họ leo lên những nấc thang công nghệ cao hơn”. Và tất nhiên, ngôi trường này là một bước đi chiến lược, giúp thu hút các nhân tài nước ngoài vào Singapore, để họ dễ dàng định cư tại đất nước này mà không phải lo lắng về môi trường học tập của con cái mình. Mô hình lớp học nhỏ, có dưới 40 học sinh và các giáo viên của Singapore đa phần nằm trong top ⅓ sinh viên giỏi của lớp khi còn đi học, họ được đào tạo liên tục để sử dụng công nghệ và các phương pháp giảng dạy mới.

Năm 1979, sau cú sốc của hai cuộc khủng hoảng dầu, Chính phủ của ông Lý bắt đầu một chương trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Điều này đạt được bằng cách thay đổi các chính sách giáo dục, mở rộng công nghệ và giáo dục máy tính, cung cấp hỗ trợ tài chính cho các doanh nghiệp công nghiệp và phát động một chiến dịch năng suất.

Đến những năm 1980, Singapore đã bắt đầu nâng cấp cho các ngành công nghệ cao, như ngành chế tạo lát (bán dẫn) - wafer, để cạnh tranh với các nước láng giềng, những nước mà giờ đây đang có nhân công giá rất bèo so với Singapore.

Hiện Singapore đang tập trung hơn vào việc phát triển khoa học đời sống, công nghệ xanh, công nghệ nước sạch và truyền thông tương tác. Bạn có thể thấy điều này rất rõ khi "du hí" Singapore và có thể uống nước sạch từ bất kỳ vòi nước công cộng nào.

Lời kết

Có lẽ chúng ta đã đi quá xa trong một ngày đầu tuần? Tôi xin kéo các bạn đọc yêu công nghệ về lại với thực tế và lấy lại năng lượng làm việc cho một tuần mới cũng bằng một câu nói khác đầy cảm hứng của Lý Quang Diệu (người mà tôi vô cùng ngưỡng mộ).

Bạn đọc có thể theo dõi những bài viết Tản mạn công nghệ khác của Thegioididong tại đây.

Các nguồn tham khảo: