Điện thoại video bí ẩn và thách thức

Lướtweb, gửi e-mail, chat hay mới nhất là tính năng đàm thoại có video đangdần dần thay đổi cuộc sống của nhiều người dùng điện thoại di động.

Trên chiếc điện thoại của mình bạnkhông chỉ nghe và nói như trước đây mà còn có thể theo dõi các biểuhiện trên khuôn mặt cũng như từng cử động trên cơ thể của nói chuyện.Tất cả những khả năng này đều trở thành hiện thực khi các nhà sản xuấtthiết bị viễn thông phát triển công nghệ 3G. Về cơ bản, có thể hiểu 3G(trước đó là 1G và 2G) có khả năng cải thiện chất lượng mạng di độnglên một tầm cao mới với những tính năng vượt trội hơn, trong đó có tínhnăng đàm thoại video.

Bạn có biết

Điện thoại video đã có cách đây gần nửa thế kỷ, nhưng thất bại?

Đúng là điện thoại video đã ra đời vàogiữa thập niên 1960, khi Bell System (nay là AT&T) giới thiệu chiếc“Picturephone” tại triển lãm ở New York. Chiếc điện thoại cố định ngàyấy truyền hình ảnh đen trắng và được sử dụng thử nghiệm lần đầu tiên ởDisneyland. Sau khi ra mắt, nó bị phàn nàn về tính năng cũng như mànhình quá bé và công ty đã phải cải tiến rồi tiếp tục bán trên thịtrường đến tận năm 1970.

Nhưng số lượng tiêu thụ của nó khôngnhiều bởi bị nhiều người chê là giá thành quá đắt. Chính vì thế,AT&T đã nỗ lực cải tiến công nghệ, cho ra đời chiếc điện thoạivideo khác vào năm 1992 có tên gọi Videophone 2500. Tuy nhiên, 2500cũng không thu hút được khách hàng. Đến lúc này, người ta mới tiến hànhđiều tra thị trường, và phát hiện ra những nguyên nhân chẳng liên quangì đến giá thành hay công nghệ. Các nguyên nhân đó là:

1. Điện thoại video chỉ phát huy tácdụng với người dùng nếu người thân, bạn bè hay người mà họ muốn liênlạc cũng sử dụng điện thoại video. Ai cũng không muốn mua do nhận thấyngười thân hay bạn bè của họ chưa dùng, nên cuối cùng chẳng có ai mua.Có người đã lỡ mua thì hầu như lại chẳng bao giờ sử dụng đến tính năngđó.

2. Nhiều người không thích tính năngnày, hay cũng chẳng quan tâm với lý do đơn giản là họ không muốn bị lộdiện mạo của mình trong lúc đàm thoại. Hầu hết những người được hỏi đềucho biết họ thích chiếc điện thoại chỉ nghe nói truyền thống bởi họkhông phải lo lắng về ngoại hình trong khi đàm thoại, họ có thể tự dotrò chuyện khi còn đang ở trên giường, thậm chí chưa vệ sinh buổi sánghay đang trong bộ dạng rất riêng tư.

Công nghệ 3G

Và thách thức

Bước sang thế kỷ 21, con người lại tunghô và phát hiện một công nghệ tương tự, đó là webcam. Với sự phát triểnhơn nữa về công nghệ và thị trường điện thoại di động, vết xe đổ nămxưa lại được người ta “vạch” tiếp. Liệu công nghệ 3G có làm hồi sinhmột sản phẩm trí tuệ tưởng chừng đã chết từ lâu?

Đã có lúc người ta nghĩ rằng con ngườikhông còn quan tâm đến đàm thoại video nữa bởi họ sẽ không thể sử dụngtính năng này khi di chuyển mà nhất thiết phải ngồi nhà, văn phòng vớiđường truyền cố định. Nhưng các nhà sản xuất thiết bị viễn thông đã làmnên điều thần kỳ. Với sự ra đời của công nghệ 3G, chiếc điện thoại diđộng giờ đây đã hoàn toàn tích hợp chức năng mà cách đây ít năm khôngthể tưởng tượng ra, đó là đàm thoại di động có video.

Thách thức lớn nhất đối với việc truyềndữ liệu video kỹ thuật số là nó đòi hỏi phải gửi được một lượng tínhiệu khổng lồ - lớn hơn rất nhiều so với việc truyền tín hiệu audiothông thường. Trong khi đó, các loại máy điện thoại di động hiện đạiđều sử dụng công nghệ kỹ thuật số, gửi thông tin qua sóng radio với mộtlượng tín hiệu rất hạn chế.

Thậm chí với mạng lưới 3G cực mạnh,việc gửi tín hiệu video thông qua sóng di động cũng mất rất nhiều thờigian và không thiết thực. Chính vì vậy, thay vì gửi tín hiệu video thô,những chiếc điện thoại di động sẽ truyền tín hiệu video dạng nén. Điềuđó có nghĩa là thông tin dạng kỹ thuật số được giảm kích cỡ xuống mứccó thể kiểm soát được và có thể gửi đi một cách nhẹ nhàng. Việc nén dữliệu được lặp đi lặp lại liên tục và sử dụng mã shortcut. Chiếc điệnthoại nhận tín hiệu chỉ thực hiện một việc đơn giản là giải mã shortcutvà trình chiếu file.

Bởi quá trình nén video kỹ thuật số làcông việc chủ yếu của hệ thống truyền tín hiệu, nên các chuyên gia côngnghệ đã làm việc tích cực để đưa ra các giải pháp giảm sức nặng của tínhiệu mà không ảnh hưởng đến chất lượng video. Và kết quả là có 2 cáchnén được đưa ra:

- Nén dạng block: Phương phápnén cổ điển này sẽ chia toàn bộ tín hiệu video thành các “block” ôvuông tí hon mà chúng ta vẫn quen gọi là pixel, và liên tục đo từng ôvuông từ khung hình này sang khung hình kế tiếp.

- Nén dạng object: Với phươngpháp nén hiện đại này, hệ thống sẽ nhận dạng giữa các object động (từkhung hình này đến khung hình kia) và các object tĩnh (không di chuyểnhay thay đổi). Quá trình này hiệu quả hơn nhiều, bởi nó sử dụng ít dữliệu hơn để record một object tĩnh, cho phép phát huy nhiều dữ liệu hơncho các object động.

Để có thể chuẩn hóa phương pháp néngiữa các công ty và các nhà sản xuất, Moving Picture Expert Group(MPEG) đã đưa ra các quy chuẩn như MPEG-4 để đồng nhất phương pháp néndạng object cho hệ thống truyền thông hiện nay.

Việc nén file video được cải thiện làmột bước tiến, xong điều đó cũng có nghĩa là công nghệ di động 3G hoạtđộng tốt là sự phát triển của các vi mạch (microchip) có khả năng làmviệc tốt hơn nhưng lại tiêu tốn ít năng lượng hơn, nghĩa là không “đốt”pin của máy.

Nhưng trên tất cả các yếu tố công nghệkể trên, còn một điều kiện tiên quyết giúp các điện thoại video hoạtđộng được. Đó chính là mạng lưới 3G mà thiếu nó thì tính năng hot trênnhững chiếc di động đều trở nên vô nghĩa.

Mạng 3G

Yếu tố quyết định

Để có thể hiện thực hóa tính năng củanhững chiếc điện thoại di động 3G, các công ty viễn thông cũng phảinâng cấp hệ thống tháp truyền tín hiệu của mình để có những tính năngmới. Khi các công ty viễn thông nâng cấp hệ thống tháp truyền tín hiệucủa công ty họ với các trang bị 3G mạnh mẽ hơn, mạng lưới đương nhiêntruyền thông tin tốc độ hơn. Nó cho phép người sử dụng có thể gửi tínhiệu với tốc độ 144kb một giây đến 2.4Mb một giây. Tốc độ này cho phéptruyền tín hiệu đàm thoại video một cách hiệu quả.

 Nhưng nếu bạn chạy ra cửa hiệu và muamột chiếc máy có tính năng 3G, thì cũng đừng mừng vội là bạn có thểngay tức khắc bật lên rồi nhìn thấy mặt mũi bạn bè hay người thân củamình. Khả năng đó không chỉ phụ thuộc vào việc người mà bạn định liênlạc có sử dụng chiếc điện thoại có tính năng đó, mà còn phụ thuộc vàoviệc khu vực bạn đang ở có phủ mạng lưới 3G hay không.

Và một điều kiện nữa, chẳng phụ thuộcvào công nghệ, cũng không liên quan gì đến tài chính của người sử dụng.Như đã đề cập ở trên, tính năng đàm thoại video có thể khiến nhiềungười khó xử trong những tình huống nhất định nên không muốn dùng nó.Chính vì những yếu tố này mà con đường chinh phục thế giới di động củađiện thoại video sẽ có nhiều chông gai.